22 بهمن 1393

22 بهمن ماه یادآور اصولی است که در سال 57 مردم برای آن انقلاب کردند و رژیمی دیکتاتوری و سلطنتی را که با حمایت بیگانگان بر کشور حکومت می کرد کنار گذاشتند. اما مهم ترین آزمون انقلاب، «اخلاق» و «کارآمدی» آن است که نباید با گذر زمان فراموش، یا دچار خدشه شود و به انحراف رود. گرامیداشت 22 بهمن از جنبه ای یادآور این است که آرمان ها در مسیر اصیل انقلاب یعنی مسیری معنوی با اهداف متعالی، حرکت کند.
جمهوری اسلامی نیز حاصل فداکاری هایی است که برای تحقق بخشیدن به آرمان های این انقلاب صورت گرفت و جان هایی که نثار شد. استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی شعار انقلاب است. مفهوم استقلال و آزادی که کاملا مشخص است و جمهوری اسلامی نیز بر مبنای حق دخالت مردم در سرنوشت خودشان است. همان طور که انتخابات سال 92 نشان داد جابجایی قدرت در انتخابات دستاورد بزرگ این جمهوری و از دستاوردهای بزرگ این انقلاب است. افزایش قدرت مردم به نفع کشور و منافع ملی است و باید اجازه دهیم نسل دوم و سوم انقلاب نیز نظرات و انتقادات خود را بیان کنند و مسوولان صدای آنها را بشنوند و حتی به جایی برسیم که مردم به مسوولان تذکر دهند.
برای اینها البته اخلاق مهمترین مولفه است. باید همیشه به یاد داشته باشیم وجهه ای که انقلاب ما را از انقلاب های دیگر متمایز می کند، اخلاق است و این جزو آزمون های سخت و دشواری بوده که همیشه از عهده آن به خوبی برنیامده ایم. به رغم تلاش فراوان برای رسیدن به آرمان ها، با دشواری های زیادی مواجه شدیم. اگر چه بسیاری برای انقلاب و کشور تا پای جان فداکاری و با اخلاق کامل برای خدمت و بهبود شرایط کشور تلاش کردند، اما در جاهایی با معضلاتی مواجه شدیم.


می توان سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی را فرصتی برای شناسایی این آسیب ها دانست تا اشتباهاتی که در اجرا رخ داده و وجود آنها در روند یک انقلاب و ساختن نظامی جدید معمول است – مانند تاریخ همه انقلاب ها- رفع کنیم. 
ایجاد فاصله بین آرمان و عمل همیشه مشکل ساز است و اگر این فاصله زیاد شود مردم حق دارند سوال کنند که آرمان های اصلی انقلاب کجا رفته است؟ اگر قرار است این اهداف فراموش شود این نظام هم مانند خیلی از نظام های سیاسی دنیا، معنویت و اخلاق گرایی خود را از دست می دهد. سردادن شعار از عهده هر کسی بر می آید اما چیزی که مورد قضاوت مردم قرار می گیرد عمل و رفتار ماست. رفتار ما در شرایط سخت یا باید با تحمل، بردباری و پذیرش اشتباهات توام باشد یا با برخورد جدی روبرو شود تا انقلاب متهم به این نباشد که با جو سازی و عوام فریبی از موضوع فرار می کنیم. انقلاب ما انقلابی رحمانی و فرهنگی بود و اگر اقتدار و قدرتی هم هست ناشی از فهم و درک فرهنگی و رحمانی بوده که ملت مقابل ظلم ایستادگی کردند. بنابراین اگر بخواهیم نسل های بعدی انقلاب را ادامه دهند باید پایبندی به اخلاق را گسترش دهیم.
به بیان دیگر اگر می خواهیم در عمل بین شعارهای سال 57 با آرمان های انقلاب پیوند داشته باشیم باید در حوزه اخلاق بسیار زیاد کار کنیم و اجازه دهیم نسل جدیدی که خود انقلاب را تجربه نکرده، با نقد، مسائل را گوشزد و یادآوری کند. ضمانت استمرار انقلاب اسلامی این است که نسل بعدی اجازه پرسشگری و نقد داشته باشند. 
همین طور میزان توانمندی ها در پیشبرد اهداف توسعه پایدار و حل مسائلی مانند فقر، بیکاری، چالش های محیط زیست و عدالت در یک حکمروایی خوب است که می تواند کارآمدی نظام و اصرار بر اجرای عدالت در آن را ثابت کند. عدالت یعنی ایجاد فضایی که یک جوان احساس کند در زمینه شغل نگاه به او عادلانه بوده و در یافتن آن از یک رقابت سالم برخوردار است یا بخش خصوصی احساس کند به دور از رانت خواری و باندهای فساد می تواند کار و رقابت سالم داشته باشد. اینها مولفه های کارآمدی یک دولت هم هست. 
متاسفانه عده ای به خاطر اینکه این انقلاب مذهبی و دینی بوده، آن را نقدپذیر ندانسته یا گفتند نمی شود آن را نقد کرد. در حالی که متدین بودن به معنای عین دین بودن نیست و بنابراین عملکرد ما قابل نقد است و اصلاح پذیری از ویژگی های شاخص دینی ماست. به همین سبب مهم است فضایی ایجاد شود تا ارزش های انقلاب به بحث گذاشته شود و میزان انطباق عملکردها نسبت به آرمان ها مشخص شود.