برگزاری سه دوره شوراهای اسلامی شهر و روستا در جمهوری اسلامی ایران تجربه گرانقدر و ارزشمندی از مردمسالاری در سطح مدیریت شهری و روستایی و توزیع قدرت میان مردم است. شوراها که از مولفه های مهم تصمیم سازی جمعی و مشورتی برای رسیدن به سیاست های سودمند و حکمرانی مطلوب به شمار می آید، در قانون اساسی ایران با ظرفیت یکی از ارکان حکومت ظاهر شده، اگر چه این رکن چهارم رسمیت لفظی نیافته است. به بیان دیگر نقش شوراها در سیاست گذاری، جلب مشارکت مردم، هماهنگی و یکپارچگی در مدیریت محلی، نظارت و رصد عملکردها و میزان تحقق اهداف و برنامه ها نشانگر اهمیت این نهاد عمومی به عنوان یکی از ارکان حکمرانی در کشور است.  

برگزاری انتخابات شوراها برای اولین بار در سال 1377 و در دوران اصلاحات، تحول مهمی در افزایش میزان دسترسی مردم در همه سطوح به مراجع سیاست گذاری و تصمیم گیری بود؛ درهایی گشوده می شد تا مردم اعم از زن و مرد با گرایش ها، سلایق، تنوع قومی و سیاسی و نیز پایگاههای اجتماعی متنوع وارد فرآیند تصمیم سازی در منطقه خود شوند. این توزیع قدرت و مشارکت وسیع اقشار مردم در ذات خویش تحول فرهنگی بزرگی بوده که طی سه دوره به تدریج رو به رشد و نهادینه شدن گذاشته است.

برخی شوراها را تمرین دموکراسی دانسته اند، اما واقعیت این است که شوراها در ایران بخشی از جامعیت مفهوم دموکراسی را عینیت بخشیده اند؛ این موقعیتی فراتر از تمرین بوده و روند کسب تجارب با ارزش دموکراسی یا مردمسالاری به حساب می آید.

 


ادامه مطلب ...